Ավգենիա Շվեդացիaco0u%N
| Ավգենիա Շվեդացի | |
| Մասնագիտություն՝ | կոմպոզիտոր, նկարչուհի, քանդակագործ, բարեգործ և գրող |
|---|---|
| Դավանանք | լյութերականություն |
| Ծննդյան օր | ապրիլի 24, 1830[1][2][3] |
| Ծննդավայր | Stockholm City, Over-Governor of Stockholm, Շվեդիա, Շվեդ-նորվեգական միություն[1] |
| Վախճանի օր | ապրիլի 23, 1889[1][2][3] (58 տարեկանում) |
| Վախճանի վայր | Stockholm City, Over-Governor of Stockholm, Շվեդիա, Շվեդ-նորվեգական միություն[1] |
| Գերեզման | Ռիդարհոլմենի եկեղեցի[4][5] |
| Թաղված | Ռիդարհոլմենի եկեղեցի[4][5] |
| Դինաստիա | Բերնադոտներ |
| Քաղաքացիություն | |
| Ի ծնե անուն | շվեդ.՝ Charlotta Eugenia Augusta Amalia Albertina af Sverige |
| Հայր | Oscar I of Sweden?[1] |
| Մայր | Josephine of Leuchtenberg?[1] |
| Ամուսին | չկա[1] |
Շառլոտա Ավգենիա Ավգուստա Ամալյա Շվեդացի և Նորվեգացի ((շվեդ.՝ Charlotta Eugenia Augusta Amalia Albertina av Sverige och Norge), (ապրիլի 24, 1830[1][2][3], Stockholm City, Over-Governor of Stockholm, Շվեդիա, Շվեդ-նորվեգական միություն[1] - ապրիլի 23, 1889[1][2][3], Stockholm City, Over-Governor of Stockholm, Շվեդիա, Շվեդ-նորվեգական միություն[1]), Շվեդիայի և Նորվեգիայի արքայադուստր: Շվեդիայի արքա Օսկար I-ի և իր կնոջ՝ Ժոզեֆինա Լիխտենբերգցու դուստրը, շվեդ հայտնի գրող, կոմպոզիտոր, նկարիչ, քանդակագործ, բարերար և երաժիշտ, շվեդական թագավորական Բերնադոտներ տան անդամ:
Բովանդակություն
- 1 Կենսագրություն
- 2 Տոհմածառ
- 3 Ծանոթագրություններ
- 4 Գրականություն
- 5 Արտաքին հղումներ
Կենսագրություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]
Արքայադուստր Ավգենիան ծնվել է 1830 թվականի ապրիլի 24-ին Շվեդիայի թագավորության մայրաքաղաք Ստոկհոլմում: Նա Շվեդիայի և Նորվեգիայի արքա Օսկար I -ի և Ժոզեֆինա Լիխտենբերգցու չորրորդ երեխան է և միակ դուստրը: Արքայադուստրն ուներ երեք ավագ՝ Կարլոս, Գուստավ, Օսկար և մեկ կրտսեր եղբայր՝ Ավգուստ: Վաղ մանկությունում Ավգենիան միայնակ երեխա էր և ասում էր, որ ուզում է տղա ծնված լիներ, ինչպես իր եղբայրները:
Մանկուց նա թույլ երեխա էր և բժիշկները վախենում էին, որ հնարավոր է նա վարակված էր տուբերկուլյոզով: Սա արքայդստեր չամուսնանալու պատճառներից մեկն էր: Մեկ այլ պատճառ էլ այն էր, որ Բերնադոտները եվրոպական նոր դինաստիա էր, և նրանց հետ ամուսնությունը Եվրոպայում հանրահայտ չէր: 1844 թվականին մահացավ նրա պապը՝ Կարլոս XIV արքան և գահն անցավ իր հորը, որը գահակալվեց Օսկար I անվամբ: Երկու տարի անց նա գնաց ճանապարհորդության իր եղբոր՝ Կարլոսի հետ, հույս ունենալով, որ նա փեսացու կգտնի Եվրոպայում, բայց ոչ մի լուրջ առաջարկություններ չի լինում:
1852 թվականին նա ուղեկցում է հորը Բադ Կիսինգեն բուժման համար ճամփորդության ժամանակ: Ուղևորության ընթացքում նա հիվանդանում է թոքաբորբով, իսկ նրա եղբայրը՝ տիֆով: Ավգենիային հաջողվում է հաղթահարել հիվանդությունը, իսկ նրա սիրելի եղբայր Գուստավը մի քանի օր անց մահանում է: Արքայադստեր համար եղբոր մահը ուժեղ հարված է լինում: Հետագայում նա ասում է, որ «չամուսնացած կյանքը տվել է իրեն ազատություն»: 1858 թվականին, երբ Շվեդիայում «հասունություն» հասկացությունը ներկայացվեց մեծահասակ կանանց համար (սկզբում միայն սեփական ցանկությամբ), արքայադուստր Ավգենիան առաջինն էր, որ դիմեց այն ստանալու համար:
Ձմռանը արքայադուստրը պալատում զբաղեցնում էր ընդամենը մի քանի սենյակ, որտեղ նրա վատ առողջության պատճառով պահպանվում էր բարձր ջերմաստիճան: Նրա անձնական բժիշկ Մագնուս Հուսը խորհուրդ է տալիս գնալ Գոթլանդ, որտեղ կլիման մեղմ էր ու տաք: 1859 թվականին առաջին անգամ այցելում է Գոթլանդ: Դրանից հետո նա գնում է լողափով ձգվող մի մեծ հատված, որտեղ հաճախ գալիս է բարելավելու իր առողջությունը: Այնտեղ նա կառուցում է հսկայական, երեք հարկանի փայտե ամառանոց: Ամբողջ համալիրը ներառում էր լողափնյա տունը, հյուրատունը, տնտեսական տունը և ամբարը:
Քարաժայռերի վրա արքայադուստրը կառուցում է էկզոտիկ բույսերով շքեղ զբոսայգի՝ տաղավարներով, սանդղափուլերով, ջրվեժներով: 1864 թվականից ամառանոց է հաճախել իր հանգուցյալ եղբոր կինը՝ արքայադուստր Թերեզան, որը շատ է մտերմանում միայնակ Ավգենիայի հետ: Նրա ընկերուհիներից մեկը՝ Լինա Սանդելն էր, որը կարողանում էր սաղմոսներ գրել: Իր մոտ՝ «Ֆրիդհեմ» ամառանոց, նա հրավիրում էր այն ժամանակվա հայտնի երաժիշտների, գրողների ու բանաստեղծների:
Ավգենիան հետաքրքրվում էր արվեստով: Նա հորինում էր երաժշտություն, գրում էր բանաստեղծություններ, ծեփակերտում էր քանդակներ, նկարներ էր նկարում արքունի կյանքից: Արքայադուստրը օգտագործում էր «E *****» մականունը: Նրա երաժշտական ստեղծագործությունների շարքում էին դաշնամուրի, վալսերի, մազուրկաների, քայլերգերի և երգերի համար գրված պիեսները: Կվարտետների, երգչախմբերի և դուետների կոմպոզիցիաները, որոնք գրված էին տավիղի համար, դարձան արիաներ: Արքայադուստրը նաև գրում է «Շվեդիայի արքայադուստրեր» («Les princesses de la Suède») գիրքը, որը հրատարակվել է 1864 թվականին: Ստոկհոլմում այն ներկայացվում է 1866 թվականին:
Ավգենիան իր աշխատանքներից ստացած գումարը ներդնում էր սոցիալական ծրագրերում: Արքայական ընտանիքի կանայք պարտավոր էին զբաղվել բարեգործությամբ: Ավգենիայի համար դա պարտականություն չէր, այլ ոգևորիչ ցանկություն: Ամառանոցի մոտ, նա մանկապարտեզ է կառուցել տղաների համար, իսկ մի քանի տարի անց՝ աղջիկների համար: Նա Ստոկհոլմում և Գոթլանդում բնակարաններ է կառուցում տարեցների համար: Թույլ առողջությունը նրան հետաքրքրություն է առաջացրել դեպի բժշկությունը: Ավգենիան մի քանի հիվանդանոցներ է կառուցել ծանր հիվանդների համար:
Արքայադուստր Ավգենիան մահանում է ժամը 00:45-ին, 1889 թվականի ապրիլի 23-ին, իր 59-ամյակից մեկ օր առաջ: Աճյունն ամփոփված է Բերնադոտների դամբարանում, Ռիդարհոլմենի եկեղեցում: Իր հսկայական ամառանոցը կտակում է իր զարմիկ՝ արքայազն Օսկարին:
Տոհմածառ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]
| 8. Անրի Բերնադոտ | ||||||||||||||||
| 4. Կարլոս XIV Յուհան | ||||||||||||||||
| 9. Ժաննա դե Սեն-Վենսան | ||||||||||||||||
| 2. Օսկար I | ||||||||||||||||
| 10. Ֆրանսուա Կլարի | ||||||||||||||||
| 5. Կլարի Դեզիրե | ||||||||||||||||
| 11. Ֆրանսուազա Ռոզա Սոմի | ||||||||||||||||
| 1. Ավգենիա Շվեդացի | ||||||||||||||||
| 12. Ալեքսանդր դե Բոհարնե | ||||||||||||||||
| 6. Եվգենիյ դե Բոհարնե | ||||||||||||||||
| 13. Ժոզեֆին դը Բոհարնե | ||||||||||||||||
| 3. Ժոզեֆինա Լիխտենբերգցի | ||||||||||||||||
| 14. Մաքսիմիլիան I (Բավարիայի արքա) | ||||||||||||||||
| 7. Ավգուստա Ամալյա բավարացի | ||||||||||||||||
| 15. Ավգուստա Վիլհելմինա Հեսսեն-Դարմշտադտացի | ||||||||||||||||
Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]
- ↑ 1,00 1,01 1,02 1,03 1,04 1,05 1,06 1,07 1,08 1,09 1,10 1,11 1,12 1,13 Eugénie (C. Eugénie A. A. A.) — 1917.
- ↑ 3,0 3,1 3,2 3,3 3,4 Norsk biografisk leksikon — Kunnskapsforlaget.
- ↑ 4,0 4,1 Olsson M. Riddarholmskyrkan - inventories and graves — 1937. — P. 465.
- ↑ 5,0 5,1 Bernadotteska gravkoret
Գրականություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]
- Alm, Göran: Prinsessan Eugenie - Bilder från en glömd värld(1987).
- Press, Barry: Prinsessan Eugenie och Fridhem(1975).
- Österberg, Carin et al., Svenska kvinnor: föregångare, nyskapare. Lund: Signum 1990. (ISBN 91-87896-03-6)
- Lars Elgklou (1995) (in Swedish). Familjen Bernadotte, en kunglig släktkrönika. Skogs boktryckeri Trelleborg. ISBN 91-7054-755-6.
- Lars Elgklou (1978). Bernadotte. Historien - eller historier - om en familj.. Stockholm: Askild & Kärnekull Förlag AB
Արտաքին հղումներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]
- Բերնադոտներ (ռուս.)
- Ավգենիա Շվեդացու ծագումնաբանությունը (անգլ.)
- Geneall.net -ում (անգլ.)
- Тhepeerage.com -ում (անգլ.)
- Բավարիայի թագավոր Մաքսիմիլիանի ժառանգները (անգլ.)
| ||||||
| Վիքիպահեստ նախագծում կարող եք այս նյութի վերաբերյալ հավելյալ պատկերազարդում գտնել Ավգենիա Շվեդացի կատեգորիայում։ |